Trong sổ khám chữa phụ khoa của tôi có ghi "lộ tuyến cổ tử cung". Vậy lộ tuyến cổ tử cung là gì? Nên xử lý bằng biện pháp nào? Dùng cách đốt có ảnh hưởng đến chuyện sinh nở sau này không?". 

Bác sĩ trả lời: 

Lộ tuyến (hay lộn tuyến) là các tổn thương ở cổ tử cung do các tế bào tuyến nằm trong ống cổ tử cung phát triển ra ngoài, xâm lấn mặt ngoài của cổ tử cung. Do các tế bào tuyến lộ ra ngoài vẫn tiết dịch như khi ở trong cổ tử cung nên bệnh nhân thường có hiện tượng tăng tiết dịch trong âm đạo, dễ dẫn đến viêm nhiễm (khi đó gọi là lộ tuyến viêm). 

Nguyên nhân gây lộ tuyến chưa được biết rõ, nhưng bệnh thường gặp hơn ở những phụ nữ đã sinh nở, trong thời kỳ buồng trứng còn hoạt động mạnh. Vì thế, ở người đã mãn kinh, lộ tuyến thường không tồn tại nữa. Đôi khi bệnh cũng xuất hiện ở trẻ em (bẩm sinh). 

Bản thân lộ tuyến là một tổn thương lành tính. Nhưng trong quá trình chúng xâm lấn ra, các tế bào lát bên ngoài cổ tử cung sẽ phản ứng tăng sinh nhằm đẩy lùi sự xâm lấn, có khi làm xuất hiện những tổn thương bị nghi ngờ là có thể dẫn đến ung thư. 

Nếu lộ tuyến kèm theo viêm nhiễm thì phải dùng thuốc điều trị chống viêm. Tuy vậy, thuốc chống viêm không chữa khỏi lộ tuyến. Muốn chữa hết lộ tuyến thì phải dùng các biện pháp diệt tuyến (nghĩa là phải đốt chúng bằng điện, lazer, áp lạnh hay bằng hóa chất). 

Việc đốt tuyến cũng chỉ được thực hiện sau khi đã chữa khỏi viêm. Trước khi đốt phải soi cổ tử cung hoặc làm phiến đồ âm đạo để phát hiện những bất thường của tế bào cổ tử cung. 

Khi đốt diệt tuyến ở cổ tử cung, nếu đốt quá sâu, cổ tử cung sẽ có sẹo xơ cứng, lỗ cổ tử cung bị chít hẹp, gây ứ đọng máu kinh, đau và có thể cản trở sự thụ thai. Đến khi chuyển dạ đẻ, sẹo xơ cứng ở cổ tử cung sau đốt có thể làm tử cung khó mở để đẩy thai ra ngoài. 

Lộ tuyến cổ tử cung (nhất là lộ tuyến viêm) có thể hạn chế thụ thai, gây vô sinh. Tuy nhiên nhiều trường hợp vô sinh kèm theo lộ tuyến đã có thai được sau khi đốt điện. 

BS Phó Đức Nhuận, 

Khoa Học & Đời Sống

Xem thêm các bài liên quan:

>>> Viêm lộ tuyến cổ tử cung có gây ung thư tử cung

>>> Điều trị viêm lộ tuyến cổ tử cung bằng đốt điện có hiệu quả?

Click đọc ngay…

Tôi năm nay 28 tuổi, đã có 1 con. Tôi bị viêm lộ tuyến cổ tử cung, đã đặt thuốc âm đạo nhiều lần nhưng không khỏi. Tôi nghe nói bệnh này có thể điều trị bằng đốt điện, nhưng liệu có ảnh hưởng đến sinh đẻ lần tiếp không. Xin bác sĩ tư vấn cách điều trị? 

Hoàng Thị Lan Anh (hoang lan@gmail.com) 

Bác sĩ trả lời: 

Viêm đường sinh dục nữ là bệnh khá phổ biến ở phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ. Viêm âm đạo chiếm tỷ lệ cao nhất, tiếp đến là viêm lộ tuyến cổ tử cung (CTC), viêm cổ tử cung, viêm âm hộ. Các tổn thương lành tính ở CTC có thể tiến triển thành những tổn thương tiền ung thư và ung thư. Do vậy, điều trị sớm và triệt để các tổn thương lành tính CTC là biện pháp phòng chống ung thư CTC. 

Hiện nay có nhiều phương pháp điều trị khác nhau, trong đó phương pháp đốt điện CTC là một phương pháp khá đơn giản, rẻ tiền và có thể áp dụng dễ dàng ở mọi cơ sở y tế. Thời điểm đốt điện là sau khi đặt thuốc chống viêm tại chỗ 5 ngày và sạch kinh được 2 - 5 ngày. Sau đốt diệt tuyến, người bệnh kiêng quan hệ tình dục ít nhất trong 4 tuần. 

Kết quả điều trị lộ tuyến cổ tử cung liên quan đến đường kính tổn thương. Những tổn thương có đường kính nhỏ hơn 20mm điều trị khỏi hoàn toàn 100%, còn các tổn thương có đường kính từ 20 - 25mm và lớn hơn 25mm thì kết quả kém hơn. Tuy nhiên, sau điều trị diệt tuyến thường ra dịch lẫn máu âm đạo vài ngày, sau đó sẽ hết. 

Đốt điện là phương pháp đơn giản không gây biến chứng chít hẹp lỗ CTC, không gây đau và ra máu khi giao hợp. Thậm chí đốt điện điều trị lộ tuyến cũng có tác dụng trong điều trị vô sinh nguyên nhân do viêm lộ tuyến. Vì vậy, bạn nên đến khám lại tại các phòng khám phụ khoa của các bệnh viện để được điều trị dứt điểm, tránh những tổn thương ung thư CTC sau này. 

BS. Vũ Hồng Ngọc

Click đọc ngay…

Cháu bị u nang buồng trứng phải, bác sĩ khuyên nên phẫu thuật, nhưng cháu sợ nếu phẫu thuật sẽ không sinh con được nữa? Xin bác sĩ cho cháu lời khuyên? 

Hoàng Thị Thu (Hải Dương) 

Bác sĩ trả lời:

 

U nang buồng trứng là bệnh thường gặp ở phụ nữ độ tuổi từ 14-55. U nang buồng trứng là hiện tượng một quả bóng nhỏ trong chứa đầy không khí hay chất dịch lỏng nằm ở một bên buồng trứng gây áp lực lên phần bụng dưới. 

95% trường hợp u nang buồng trứng là lành tính. Bệnh này thường gây trướng bụng, đau phần bụng dưới, đau theo chu kỳ; đau mỏi lưng, khó thở và khó cử động; đường tiết niệu bị co thắt; đau khi giao hợp; chảy máu dạ con do giảm lượng estrogen... 

U nang buồng trứng có thể gây vô sinh, sảy thai, đẻ non, khó đẻ. 

Có nhiều nguyên nhân gây ra bệnh u nang buồng trứng như: Sử dụng quá nhiều thực phẩm chứa hormon như các loại thịt và sữa có cho thêm hormon tăng trưởng; chế độ ăn uống không cân bằng, ít thực phẩm có nguồn gốc từ tự nhiên; dùng quá nhiều thuốc tránh thai; gan bị nhiễm độc hoặc do làm việc quá sức; béo phì, stress. 

Điều trị u nang buồng trứng là phẫu thuật cắt bỏ u càng sớm càng tốt để tránh biến chứng. Sau khi phẫu thuật, bệnh nhân nên tái khám theo lịch hẹn của bác sĩ. Rất nhiều bệnh nhân, sau khi phẫu thuật u nang buồng trứng vẫn có con bình thường. Cháu không nên lo lắng quá vì sẽ càng ảnh hưởng đến sức khoẻ. 

BS. Phương Thu

Click đọc ngay…

Bé trai nhà em 4 tháng, cháu bú sữa mẹ hoàn toàn. Khoảng 1 tháng gần đây cháu đi ngoài ngày 3-4 lần, phân xì xoẹt, hoa cà hoa cải, có mùi chua và đôi khi còn có bọt. Như vậy có bình thường không ạ? Có men tiêu hóa nào cháu uống cho đỡ và nhanh lớn không ạ? Hiện cháu chỉ nặng có 6,7kg (lúc sinh cháu được 3,4 kg) như vậy có còi lắm không ạ? 

ly ngo (khanhly87lg@gmail.com) 

Bác sĩ trả lời:

Thường trẻ 6 tháng sẽ có cân nặng gấp đôi khi sinh (khi sinh bé nặng 3,4 kg thì 6 tháng bé sẽ nặng 6,8kg). Hiện bé nhà bạn mới 4 tháng cân nặng của bé đã tăng gần gấp đôi có nghĩa bé đang tăng trưởng tốt. Bé bú mẹ hoàn toàn là tốt, nên tiếp tục cho bú sữa mẹ, vì sữa mẹ có đầy đủ chất dinh dưỡng, dễ tiêu hóa. 

Trong thư bạn nói khoảng 1 tháng nay bé đi ngoài ngày 3-4 lần, phân xì xoẹt... Thực tế cho thấy ở mỗi trẻ có tần số đi ngoài khác nhau, có trẻ 1 lần/ngày, có trẻ 3-4 lần (cần phân biệt với són phân mỗi lần trẻ ưởn người hay vặn mình) vẫn là trong giới hạn bình thường miễn là trẻ không sốt, bú bình thường, ngủ bình thường, vẫn tăng cân đều thì cha mẹ hoàn toàn yên tâm. 

Tuy nhiên thức ăn của bà mẹ cho con bú ăn vào được hấp thu qua ruột non vào máu và qua sữa mẹ. Một số trẻ bú sữa mẹ có thể bị dị ứng hoặc không dung nạp thức ăn của mẹ và hay gặp là cua, cá, lạc, sữa bò... Trẻ thường có biểu hiện đau bụng đi ngoài phân lỏng, mẹ nên ngừng thức ăn đó một thời gian cho đến khi trẻ 6 tháng tuổi, sau đó ăn từng ít một và theo dõi nếu trẻ đi tiêu phân bình thường thì bạn có thể tiếp tục ăn những thực phẩm này. Vì khi đó bộ máy tiêu hóa của trẻ hoàn thiện hơn có thể dung nạp thức ăn tốt hơn. 

Lời khuyên của tôi là bạn không nên dùng bất cứ loại thuốc gì khi không có sự chỉ định của bác sĩ (kể cả men tiêu hóa hay thuốc bổ). Điều quan trọng là, khi con có những dấu hiệu đường tiêu hóa hay bất cứ các dấu hiệu gì khác mà người mẹ cảm thấy không bình thường, bất an hãy đưa trẻ đi khám bác sĩ. Bác sĩ là người phân tích, tổng hợp các triệu chứng để đưa ra chẩn đoán trẻ bị bệnh hay chỉ là sinh lý bình thường, từ đó bác sĩ sẽ kê đơn thuốc phù hợp, tuyệt đối không tùy tiện cho trẻ dùng thuốc. 

BS. Trần Kim Anh

Theo sức khỏe đời sống

Click đọc ngay…

Tôi được biết ăn rau sống thì các vitamin được bảo toàn nguyên vẹn, nhất là những loại rau có tinh dầu vừa là rau thơm vừa có tác dụng trị bệnh. Tuy nhiên gần đây theo dõi thấy người trồng rau phun quá nhiều thuốc sâu. Xin hỏi nếu ngâm rau bằng nước muối có loại bỏ được lượng thuốc sâu không? 

Đặng Trần Thành (Hà Nội) 

Bác sĩ trả lời:

 

Rau sống với đa dạng các loại rau gia vị cung cấp cho cơ thể một lượng vitamin A, C, E... chất khoáng và một số yếu tố vi lượng. Các vitamin trong rau sống được bảo toàn nguyên vẹn, ít bị hao hụt so với khi nấu chín. Ngoài ra, các loại rau thơm còn cung cấp một lượng kháng sinh thực vật giúp cơ thể tăng sức đề kháng với bệnh tật. 

Nhưng nếu rau sống không đảm bảo vệ sinh (tưới bón phân tươi, nguồn nước tưới không sạch, sử dụng thuốc trừ sâu chưa đúng qui định...) thì lại là món ăn mang theo mầm bệnh làm cho người ăn dễ bị nhiễm khuẩn đường tiêu hóa, nhiễm giun sán hay nhiễm độc thuốc trừ sâu cấp tính và mạn tính. 

Để đảm bảo rau sạch, cần rửa sạch nhiều lần bằng nước sạch, tốt nhất là rửa trực tiếp từng lá dưới vòi nước chảy là biện pháp hiệu quả nhất để loại bỏ trứng giun, vi khuẩn gây bệnh và dư lượng hóa chất trừ sâu còn bám trên lá rau. 

Việc ngâm rau sống vào dung dịch thuốc tím loãng hoặc nước muối loãng đều không đảm bảo vệ sinh. Qua một số thí nghiệm cho thấy trong môi trường thuốc tím, nước muối loãng thì không có tác dụng gì với trứng giun và một số vi khuẩn gây bệnh. Lượng hóa chất bảo vệ thực vật giảm đi không đáng kể nếu không rửa lại nhiều lần. Một khi rau đã dư thuốc trừ sâu thì dù nấu chín vẫn bị ngộ độc chứ chẳng riêng ăn sống. Vì vậy, cần rửa nhiều nước và ngâm trước khi nấu, khi nấu lên mà có mùi lạ nên bỏ đi. 

Theo BS. Vũ Ngọc Anh 

Sức khoẻ & Đời sống

Click đọc ngay…

Tôi 25 tuổi, nữ giới, có thân hình quá khổ (cao 1,56m, nặng 72kg). Tôi nghe nói có phương pháp giảm cân bằng cách tiêm vitamin B12, chỉ cần tiêm chừng 10 mũi, mỗi một mũi tiêm 100mcg thì thân hình sẽ thon gọn. Điều đó có đúng không, tác dụng giảm cân của vitamin B12 có hiệu quả và an toàn không? Tôi xin cảm ơn! 

Vũ Thị Th. (Bắc Ninh) 

Bác sĩ trả lời:

Trong cơ thể, vitamin B12 (B12) có vai trò quan trọng là các coenzym đồng vận chuyển, tham gia vào nhiều quá trình chuyển hóa quan trọng của cơ thể, đặc biệt là hai quá trình chuyển hóa acid folic và tổng hợp ADN nên rất cần cho sự sinh sản của hồng cầu chuyển hóa lipid và hoạt động bình thường của hệ thần kinh. 

Về công dụng giảm cân của B12, trước tiên cần hiểu kỹ vai trò của B12 và các vitamin nhóm B nói chung. Các vitamin nhóm B giúp cơ thể chuyển đổi carbohydrate (glucid) thành glucose. Glucose được đốt để tạo ra năng lượng cho hoạt động của cơ thể. Các vitamin B cũng cần thiết cho sự phân hủy của chất béo và protein trong cơ thể. 

Do tác dụng của B12 trong việc tăng cường đốt cháy glucid và trong phân hủy chất béo nên theo lý thuyết, người ta đã sử dụng B12 với mục đích giảm cân. Thực tế đã có nhiều nơi trên thế giới sử dụng biện pháp này. Tuy nhiên chưa có nghiên cứu nào đánh giá hiệu quả thực sự của vitamin B12 trong việc giảm cân. 

Trong thư bạn không nói rõ cách bao lâu tiêm một mũi B12 hàm lượng 100mcg. Nhu cầu B12 hàng ngày theo RDA (khẩu phần dinh dưỡng khuyến khích) là 2mcg cho nam và nữ trưởng thành. Phụ nữ có thai và cho con bú thì 2,2mcg. Vì vậy, việc đưa vào cơ thể mỗi lần một lượng lớn B12 như vậy là quá liều và rất dễ dẫn đến thừa B12 trong cơ thể. 

Các vitamin nói chung và B12 không phải là vô hại, nếu bổ sung đúng đối tượng, đúng liều lượng thì sẽ là thuốc bổ, nhưng nếu dùng bừa bãi quá liều B12 sẽ dẫn đến phản ứng có hại, những biến chứng khôn lường như: thay đổi tâm trạng, hoảng loạn, đường huyết không ổn định, đau khớp, chuột rút... 

Việc tiêm quá liều B12 còn dẫn đến các biến chứng khác như: sốc phản vệ, sốt, các triệu chứng xuất hiện ngoài da như: mụn trứng cá, mày đay, ngứa, đỏ da... Với những người da nhạy cảm, dùng quá nhiều B12 sẽ sinh ra mụn mủ. 

Một số trường hợp có thể tăng nguy cơ hình thành u ác tính do B12 làm tăng trưởng các mô có tốc độ sinh trưởng cao, nên có nguy cơ làm u tiến triển. Trên thực tế, việc sử dụng B12 cho người bệnh trong trường hợp thật cần thiết, nhất là ở dạng tiêm cần phải được bác sĩ theo dõi. Do B12 cũng có nguy cơ gây dị ứng, nên cần thận trọng với người có tiền sử dị ứng như eczema, hen, viêm da cơ địa. 

Với những phân tích trên đây, lời khuyên tôi dành cho bạn là không tiêm B12 cho mục đích giảm cân, do không có cơ sở về tính hiệu quả và an toàn. 

DS. Trung Đức

Click đọc ngay…

Em năm nay 25 tuổi, gần đây tóc em bị rụng rất nhiều, mặc dù em đã thay dầu gội bằng nước bồ kết và là sả, lá bưởi nhưng không cải thiện. Xin bác sĩ giúp em cách gì để tóc không rụng? 

 Phạm Thị Yến (yenpham@gmail.com) 

Bác sĩ trả lời:

Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến sự sinh trưởng của tóc như yếu tố nuôi dưỡng, thần kinh, mạch máu, hormon... Sự nuôi dưỡng tóc kém sẽ dẫn đến rụng tóc nhiều. 

Một số vitamin rất cần thiết cho sự sinh trưởng của tóc gồm vitamin A, vitamin C, vitamin nhóm B nhất là B5 (acid pantothenic), biotin (vitamin H). 

Yếu tố thần kinh được nhấn mạnh bởi những quan sát lâm sàng có rụng tóc đi kèm với rối loạn thần kinh trung ương hoặc hệ thần kinh thực vật và các tổn thương thần kinh khác như bệnh nhân bị stress nặng. 

Các hormon tuyến giáp cũng có tác dụng lên chuyển hóa của nang lông. Điều này được thể hiện rõ trong các trường hợp thiểu năng tuyến giáp hoặc cắt bỏ tuyến giáp thì tóc, lông mày, lông nách, lông mu mọc thưa, khô và gãy. 

Một số tác giả coi các ổ nhiễm khuẩn đặc biệt ở răng, amiđan, tai như một yếu tố ngòi nổ cho rụng tóc. Mục đích điều trị là kích thích miễn dịch, điều hòa miễn dịch tại chỗ và toàn thân, kích thích mọc tóc và ngăn ngừa các yếu tố nguy cơ của bệnh (bổ sung các yếu tố vi lượng, chống ổ nhiễm khuẩn, tránh stress...). 

Nói chung, việc điều trị hiệu quả dựa vào nguyên nhân gây rụng tóc. Ngoài ra, cần có chế độ dinh dưỡng tốt, đủ vitamin và khoáng chất, chú ý thiếu kẽm cũng là nguyên nhân gây rụng tóc nên cần chú ý bổ sung kẽm từ các thực phẩm giàu kẽm như: trai, sò, hến, hàu... 

BS.Vũ Lan Anh

Click đọc ngay…

Xin chào dược sĩ, mình 24 tuổi, nam, dùng isotretinoine để trị mụn, mỗi ngày 10mg. Mình đã uống được 6 tháng và bây giờ mụn đã hết hẳn. Bác sỹ tiếp tục cho mình uống thêm nhưng liệu mùa này (có nắng nhiều), mình có nên uống tiếp hay không? Vì mình nghe nói phải dừng uống sau liệu trình 6 tháng? 

Bác sĩ trả lời:  

Isotretionin là chất có tác dụng làm giảm tiết bã nhờn, dùng để điều trị trứng cá, trứng cá nặng, sẹo, trứng cá không đáp ứng với thuốc diệt khuẩn toàn thân, dùng ngoài hay trứng cá do vấn đề tâm lý. Thuốc chỉ được sử dụng khi được kê đơn, có kiểm soát và có tư vấn của bác sĩ da liễu, không được tự ý dùng thuốc. 

Liệu trình điều trị thông thường là ít nhất 16 tuần, cũng có tài liệu là 15-20 tuần, có thể dừng điều trị sớm hơn nếu tổng lượng mụn giảm trên 70%. Lặp lại điều trị thường không được yêu cầu , tuy nhiên có thể lặp lại điều trị nếu như tình trạng mụn không được cải thiện và chắc chắn rằng liệu trình thứ hai này lợi ích vượt trội hơn nguy cơ. 

Giữa hai lần điều trị nên cách nhau ít nhất hai tháng để đánh giá tiến triển cũng như sự cần thiết của việc điều trị thêm bởi vì hiệu quả giảm trứng cá có thể tiếp tục xảy ra sau khi dừng thuốc. Do vậy việc bạn đã điều trị sáu tháng và hết mụn mà bác sĩ vẫn cho dùng tiếp một đợt điều trị nữa nên được thảo luận lại về sự cần thiết của đợt điều trị này. 

Nên chú ý các tác dụng không mong muốn sau có thể gặp khi sử dụng thuốc: trên da như da khô, viêm da, mỏng da, ban đỏ, ngứa, mỏng biểu bì, chấn thương có thể gây bỏng rộp, khô môi đôi khi viêm môi. 

Trên mắt: khô mắt, viêm bờ mi và viêm kết mạc, có thể đột ngột giảm tầm nhìn vào buổi tối, ảnh hưởng tới khả năng lái xe và vận hành máy móc. Trên chuyển hóa như tăng triglycerid, cholesterol, tăng men gan. Ngoài ra, thuốc còn có thể gây thiếu máu, khô miệng họng, đau đầu, đau khớp, thay đổi tâm trạng. Đặc biệt thuốc có nguy cơ gây dị tật thai nhi nên phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ sử dụng hết sức thận trọng. 

Ở đây bạn lo ngại việc dùng thuốc vào mùa này có nắng nhiều. Nó liên quan chính tới tác dụng không mong muốn trên da. Về vấn đề này bạn nên chú ý: tránh nhổ lông, dùng sáp chống rụng tóc vì có thể làm ảnh hưởng tới biểu bì, tránh điều trị bằng laser trong quá trình dúng thuốc và 5-6 tháng sau điều trị do có nguy cơ để lại sẹo, tránh phơi nhiễm với tia UV bao gồm cả ánh nắng mặt trời, nên sử dụng hỗ trợ che chắn, bôi kem chống nắng có SPF ít nhất bằng 15, sử dụng chất làm mềm da trước khi bắt đầu điều trị, các thuốc bôi ngoài da làm bong tróc keratin và tróc da ko nên sử dụng. 

Đã có những báo cáo về phản ứng da nghiêm trọng như hội chứng Steven Johnson(hoại tử hốc tự nhiên trong cơ thể) do đó dùng thuốc mà có dấu hiệu nghiêm trọng bất thường trên da cần dừng ngay. Ngoài ra bệnh nhân cũng cần chú ý: tránh cho máu trong quá trình điều trị và một tháng sau điều trị, thận trọng với người có tiền sử trầm cảm, kiểm soát tất cả các bệnh nhân trầm cảm, đo chức năng gan và thông số lipid máu trước điều trị, một tháng sau khi bắt đầu và sau mỗi ba tháng vì khi giảm liều hoặc dừng không dùng thuốc nồng độ men gan và lipid máu vẫn có thể tăng.

Đỗ Thị Thanh Hiền - DS Võ Thị Hà

Click đọc ngay…

Mẹ bị quai bị có nên cho con bú? Chào Bác sĩ! Tôi năm nay 22 tuổi tôi đang bị quai bị có nên cho con bú không? Và bé có bị lây không? Và tôi nên uống gì để nhanh khỏi? 

Bác sĩ trả lời

Chào bạn ! Bệnh quai bị do vi rút quai bị gây nên, bệnh lây truyền từ người sang người qua đường hô hấp do người lành hít phải những giọt nước bọt có chứa vi rút của người bệnh khi người bệnh ho, hắt hơi, xỉ mũi, hoặc nói chuyện. 

Bệnh cũng có thể lây truyền gián tiếp nếu như người lành sử dụng khăn, đồ vật khác nhiễm vi rút quai bị, sau đó không rửa tay mà để tay chạm vào miệng, mũi. 

Người mẹ cho con bú thì trong sữa mẹ không có chứa vi rút và chỉ có kháng thể của cơ thể chống lại bệnh tật. Do vậy việc cho con bú không làm lây truyền vi rút quai bị. Ngược lại những kháng thể có trong cơ thể của mẹ sẽ được cung cấp cho con qua nguồn sữa mẹ để chống lại bệnh tật. 

Tuy nhiên, người mẹ bị bệnh quai bị vẫn có thể làm lây bệnh cho qua đường hô hấp trực tiếp nếu trẻ hít phải những giọt nước bọt của mẹ có chứa vi rút. Vì vậy khi cho con bú mẹ và bé nên dùng khẩu trang, mẹ cũng tránh thơm hay hôn bé. Tránh để nước bọt của mẹ tiếp xúc với mũi, miệng, tay của trẻ. 

Tốt nhất là mẹ nên cách ly với bé là 5 ngày sau khi có triệu chứng, chỉ nên tiếp xúc khi thật cần thiết. (Người mắc bệnh quai bị có thể lây truyền bệnh cho người lành trong khoảng thời gian 2-3 ngày trước khi có triệu chứng và 5 ngày sau khi bệnh khởi phát. 

Vì vậy Trung tâm kiểmsoát và phòng chống bệnh tật Hoa Kỳ (CDC) khuyến cáo người bệnh nên được cách ly 5 ngày sau khi có triệu chứng sưng đau tuyến nước bọt). Nếu các biện pháp bảo vệ cho mẹ và bé được thực hiện không tốt thì mẹ nên cân nhắc vắt sữa bằng tay cho trẻ tạm thời bú bình trong thời gian ngắn. 

Bệnh quai bị không có điều trị đặc hiệu, mà chỉ có điều trị triệu chứng như chống viêm, hạ sốt, bù dịch và nâng đõ cơ thể. Vì vậy chế độ ăn cho người bệnh cần đảm bảo giàu chất dinh dưỡng, dễ hấp thu, đủ vi tamin và khoáng chất để giúp cơ thể phục hồi nhanh hơn. 

Bạn nên ăn cháo, có thể nấu cháo thịt nạc, thịt bò, thịt gà, trứng gà, cá nấu với các loại rau, củ, quả... Chúc bạn sớm khỏi bệnh! 

ThS. Nguyễn Kiên Cường-Y học Dự phòng-Viện Y học dự phòng Quân đội

Click đọc ngay…

Tôi 30 tuổi, là phụ nữ. Tôi bị bệnh sùi mào gà đã 6 tháng nay và điều trị nhưng chưa triệt để. Mong bác sĩ cho tôi lời khuyên, cách chọn thuốc trị. Tôi xin cảm ơn. 

Vũ Thị Hằng (Thái Bình) 

Bác sĩ trả lời:

 

Sùi mào gà là bệnh do virut HPV gây nên. Bệnh thường gặp ở những người trong độ tuổi 16-35, chủ yếu lây truyền qua đường quan hệ tình dục. Cũng có một số trường hợp bị lây nhiễm gián tiếp do tiếp xúc với vật dụng có virut gây bệnh hoặc tiếp xúc thân mật với người bệnh. Biểu hiện của bệnh là những nụ sùi nhỏ giống như mào gà, hoa lơ ở âm hộ, âm đạo, cổ tử cung, miệng, quanh lỗ hậu môn. 

Ở nam giới, sùi mào gà thường mọc ở dương vật, cũng có thể ở bìu hoặc xung quanh hậu môn. Thời gian ủ bệnh từ vài tuần đến vài tháng. Hầu hết sùi mào gà dạng nhỏ và ít thường tự mất đi sau một thời gian, có thể không cần chữa trị gì. Những trường hợp nặng thì phải chữa ở bệnh viện có chuyên khoa da liễu. 

Việc điều trị sùi mào gà chủ yếu nhằm phá hủy tổn thương sùi chứ không thể tiêu diệt được virut. Tùy theo vị trí và độ rộng của tổn thương mà có thể lựa chọn một trong những cách điều trị sau: 

Chấm dung dịch trichloactic acid: dùng một que nhỏ hoặc một cái tăm bông, chấm rất cẩn thận một ít dung dịch trichloactic acid lên những nốt sùi cho đến khi sùi này trắng ra. Khi có thai cũng có thể dùng thuốc này, nhưng không được chấm vào cổ tử cung, lỗ niệu đạo hoặc phía trong hậu môn. 

Hoặc bôi dung dịch podophyllotoxine 20-25% theo cách trên cho đến khi sùi mào gà trở thành màu nâu. Chú ý: podophyllotoxine thường chỉ dùng cho những tổn thương nhỏ ở âm hộ. Chấm mỗi tuần một lần và phải rửa sạch thuốc sau 1-3 giờ (để lâu quá sẽ gây loét da). Không được dùng thuốc này trong khi có thai, không bôi thuốc vào trong âm đạo, cổ tử cung, lỗ niệu đạo, miệng hoặc phía trong hậu môn. 

Sau khi tổn thương đã khỏi, vẫn cần chấm nhắc lại vùng tổn thương sau một tuần và cần nhắc lại như vậy vài lần. Trong khi dùng thuốc, nếu thấy phản ứng tại chỗ mạnh thì có thể dùng cách quãng lâu hơn rồi mới chữa tiếp. 

Với sùi mào gà ở nam giới, cách chữa và dùng thuốc cũng như trên nhưng không được dùng để chữa những tổn thương sùi mào gà bên trong quy đầu. Đối với những tổn thương rộng hoặc nốt sùi mọc ở nhiều nơi phải điều trị bằng áp lạnh hoặc đốt laser. 

Lưu ý: Khi chữa trị, nên bôi thuốc mỡ xung quanh chỗ sùi để bảo vệ vùng da lành. Thuốc chữa sùi mào gà thường gây loét, đau trong thời gian ngắn ở nơi bị tổn thương. Cần giữ vết loét cho sạch và khô, không quan hệ tình dục trong thời gian điều trị. 

DS. Trần Hùng

Click đọc ngay…

Tôi năm nay 22 tuổi đang có thai con so, nghe nói cho bé bú không đúng cách dễ bị sặc sữa. Vậy tôi xin hỏi cách nhận biết bé bị sặc sữa và xử trí, có thể phòng sặc sữa cho bé được không? 

( Ngọc Trang - TP.HCM)

Sữa mẹ là nguồn thức ăn quý giá, là nguồn dinh dưỡng cần thiết cho bé phát triển và còn là nguồn kháng thể để giúp trẻ chống lại nhiễm trùng trong giai đoạn đầu đời. Vì vậy, việc cho bé đúng cách để tận hưởng nguồn sữa mẹ quý giá trên là vô cùng cần thiết, nhất là một số bà mẹ chưa có kinh nghiệm nuôi con bằng sữa mẹ hay nữ chuẩn bị hay bắt đầu làm mẹ. 

Về sặc sữa có thể do nhiều nguyên nhân, như: do lỗ thông đục ở đầu vú cao su to quá, sữa chảy nhanh, mạnh làm trẻ nuốt không kịp; một số trẻ có thói quen vừa ăn vừa ngủ, miệng ngậm vú sữa vẫn chảy nhưng không nuốt; khi thở mạnh, trẻ có thể hít sữa đưa lên mũi vào khí quản, phế quản gây ra sặc; trẻ 3 - 4 tháng tuổi đã bắt đầu biết nói chuyện, nên người vừa cho bú vừa nói chuyện, trẻ mải hóng chuyện, ngậm sữa trong miệng không chịu nuốt, lúc thích chí, trẻ toét miệng cười, sữa tràn vào khí quản gây sặc. 

Về triệu chứng để nhận biết, khi đang bú, bé bỗng ho sặc sụa kèm theo tím tái. Đó là tình trạng bé bị sặc sữa, tình trạng này là do sữa tràn vào đường hô hấp, có thể vào khí quản, đôi khi vào tận phế nang làm tắc đường hô hấp, nếu cấp cứu không kịp thời bé sẽ tử vong vì thiếu oxy. 

Khi gặp tình trạng này, không ai khác chính là người mẹ ra phải cấp cứu một cách khẩn trương, thật bình tĩnh, nhanh chóng làm cho sữa ra khỏi đường hô hấp, nhanh nhất, đơn giản nhất là dùng miệng mình hút mạnh vào miệng và mũi bé, hút càng nhanh, càng mạnh càng tốt, nếu để chậm sữa sẽ vào sâu trong khí quản khó rút ra, trẻ bị tắc thở lâu, khó cứu. 

Sau khi hút xong kích thích mạnh vào đầu trẻ, để bé khóc và thở được. Sau đó mới khẩn trương đưa trẻ tới bệnh viện để tiếp tục điều trị, tuyệt đối không đưa đi bệnh viện khi trẻ chưa thở lại được, vì não thiếu oxy trong vài phút sẽ không hồi phục, mà chỉ đưa đi bệnh viện khi đã khai thông cho bé thở lại. 

Về phòng sặc sữa, không nên cho trẻ vừa bú vừa ngủ, không đùa với trẻ khi đang bú. Khi cho bú nên bế trẻ cao đầu, ở tư thế thoải mái, không nên để gập cổ hoặc ngửa cổ quá, vì gập cổ sẽ gây khó nuốt, còn ngửa cổ thì dễ bị sặc sữa lên mũi. Khi trẻ ho hoặc khóc thì phải ngừng cho bú ngay, không để sữa tiếp tục chảy xuống miệng trẻ. 

BS.CKI. TRẦN QUỐC LONG

Click đọc ngay…

Cháu sinh em bé đến nay đã 10 ngày (sinh mổ). Hiện tại sức khỏe bình thường, đủ sữa cho bé bú. Từ hôm sinh đến giờ toàn phải ăn thịt nên cháu rất sợ thịt. Xin hỏi bác sĩ cháu có thể ăn được tôm, tép không? Vì cháu nghe nói ăn chất tanh sẽ lạnh bụng và gây sẹo lồi có đúng không? 

Phạm Thị Lan Anh (phamlan@gmail.com) 

Tôm, tép là thực phẩm bổ dưỡng và là món ăn ưa thích của nhiều người. Tuy nhiên theo dân gian thì sản phụ sau khi sinh không nên ăn tôm vì dễ bị lạnh bụng, đau bụng. Những người sinh mổ nếu ăn tôm có thể dẫn đến sẹo lồi. Nhưng thực tế không có nghiên cứu nào chứng tỏ điều đó.

Tôm, tép có hàm lượng đạm tương đương với các loại thịt động vật khác, ngoài ra nó còn rất giàu canxi, photpho, axit béo không cholesterol và các chất khoáng cần thiết cho cơ thể sản phụ phục hồi sức khỏe nhanh chóng.

Tôm rất giàu canxi nên người mẹ ăn tôm sẽ cung cấp canxi cho con qua sữa mẹ. Vì vậy, có thể nói tôm, tép là thực phẩm không thể thiếu trong khẩu phần ăn của chúng ta.

Nguồn canxi chính của tôm chủ yếu ở thịt, chân và càng. Tuy nhiên, ăn nhiều tôm có thể gây khó tiêu hóa, vì vậy, sản phụ sau khi sinh chỉ nên ăn với lượng vừa phải. Khi chế biến nên nấu chín kỹ và cho thên chút gừng để giảm tính lạnh.

Những con tôm bị chết, ươn hoặc nhiễm khuẩn thường không những không có giá trị dinh dưỡng mà còn có thể gây ngộ độc khi ăn, rất nguy hiểm cho sức khỏe. Nếu bạn là người bị dị ứng với món ăn này (nổi mề đay khi ăn tôm, tép) thì hãy lưu ý và tránh ăn nhiều.


BS. Nguyễn Kim Dung

Click đọc ngay…

Con tôi năm nay 4 tuổi, từ nhỏ cháu đã hay bị táo bón, vài ngày mới đi ngoài một lần. Tôi đã cho cháu uống bổ sung men vi sinh, ăn sữa chua hàng ngày, uống thực phẩm chức năng có thành phần là chất xơ mà tình trạng táo bón của cháu không được cải thiện. 

Xin quý báo tư vấn giúp có thể dùng thuốc gì để chữa táo bón cho con. Xin chân thành cảm ơn quý báo! 

Đặng Thị Thắm (Bình Phước) 

Bác sĩ trả lời:

Táo bón không phải là một bệnh mà là triệu chứng thường gặp trong thực hành nhi khoa. Ở trẻ em, 90% nguyên nhân gây táo bón là do những rối loạn chức năng có thể điều chỉnh được, không có tổn thương đại tràng. Chỉ có 10% có nguyên nhân tổn thương đại tràng như bệnh phình to đại tràng. 

Táo bón là khi đi đại tiện ít hơn 3 lần/tuần, phân cứng khô, trẻ phải rặn khó khăn để tống phân ra, đôi khi có trẻ kêu đau và khóc. Theo chị cho biết từ nhỏ cháu đã hay bị táo bón, vài ngày mới đi ngoài một lần. Chị đã bổ sung men vi sinh, chất xơ... mà tình trạng táo bón không cải thiện mấy. Vì thế, để biết chính xác nguyên nhân gây táo bón của con, chị cần đưa cháu đến chuyên khoa tiêu hóa nhi để làm các xét nghiệm chẩn đoán cần thiết. 

Nhóm bệnh nhân có rối loạn chức năng, không có tổn thương đại tràng thường gặp các nguyên nhân sau: 

Chế độ ăn uống: hàng ngày trẻ ăn ít chất xơ trong rau củ, ít uống nước. 

Thói quen đi ngoài: trẻ mải chơi quên đi ngoài hoặc nhịn đi ngoài do trẻ đến lớp sợ cô giáo, hoặc trẻ sợ bẩn do nhà vệ sinh công cộng chưa đảm bảo vệ sinh sạch sẽ... Lối sống: trẻ ít hoạt động như chạy nhảy, chơi đùa thường ngồi một chỗ. 

Vậy nên xử trí thế nào? 

Chế độ dinh dưỡng: Cho trẻ ăn đủ chất xơ hàng ngày bằng các loại rau như rau khoai lang, mồng tơi, rau dền... và các loại quả như đu đủ chín, chuối tiêu chín...; Cho trẻ uống đủ lượng nước trong ngày. Con chị 4 tuổi phải cung cấp 1.700ml nước một ngày (trong đó nước uống là 1.200ml). 

Thói quen đi ngoài: Khuyến khích trẻ đi ngoài hàng ngày vào khoảng thời gian nhất định; Không hối thúc trẻ. Nhớ cho chân trẻ chạm lên một mặt phẳng khi ngồi đi ngoài; Có thể kết hợp xoa bụng ở trẻ nhỏ từ phải sang trái. Ngoài ra cần cho trẻ tăng cường vận động, chạy nhảy chơi đùa... giúp nhu động ruột hoạt động tốt. 

Tốt nhất chị nên đưa cháu đến bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa nhi khám và tư vấn cụ thể, trong trường hợp chưa tới được cơ sở y tế mà tình trạng táo bón của cháu cần giải quyết ngay chị có thể dùng thuốc thụt cho bé, bơm vào hậu môn bé theo hướng dẫn của sản phẩm. 

Tuy nhiên chị không nên dùng nhiều thuốc này vì dễ gây chảy máu trực tràng cho trẻ.

BS. Nguyễn Thục Anh

Click đọc ngay…

Nghe nói tiên lượng của bệnh ung thư buồng trứng không tốt vì khi phát hiện thường trễ. Vậy có cách nào để phát hiện sớm bệnh lý này? 

(Lê Tuyết Thu - Tiền Giang) 

Tỉ lệ sống còn của ung thư buồng trứng (UTBT) liên quan đến giai đoạn chẩn đoán, tỉ lệ sống 5 năm ở người phát hiện bệnh ở giai đoạn I là trên 90% và giảm còn 75 - 80% nếu tổn thương còn trong vùng, đối với di căn xa thì tỉ lệ này là 25%. 

Mặc dù tiên lượng tốt liên quan giai đoạn sớm của bệnh nhưng tỉ lệ sống 5 năm của toàn bộ bệnh nhân UTBT dưới 45%. Tỉ lệ tử vong do UTBT giảm rất ít trong hơn 30 năm qua. 

Thật ra thì người ta ít hiểu biết về cơ chế cũng như thời gian tiến triển của UTBT tại chỗ đến giai đoạn xâm lấn ra khỏi vùng. UTBT có thể khởi phát từ nhiều vùng trong ổ bụng vì yếu tố sinh ung thư vẫn phát triển sau khi cắt bỏ buồng trứng bình thường. 90% UTBT là ung thư thượng mô, phần còn lại là từ tế bào mầm hoặc mô khác. 

Một phân nhóm của ung thư thượng mô được biết là khối u giới hạn (borderline tumors). Trên những nhóm phụ nữ có nguy cơ cao, người ta sẽ tiến hành các xét nghiệm để chọn lọc ra những người bị nghi ngờ là mắc UTBT giai đoạn sớm để chẩn đoán xác định. 

Dĩ nhiên gọi là xét nghiệm tầm soát tức thực hiện trên nhóm phụ nữ có nguy cơ cao mà không hề có triệu chứng nào của bệnh, nếu người phụ nữ có những triệu chứng của bệnh UTBT thì không thể gọi là tầm soát bệnh được. 

Siêu âm ổ bụng: phụ nữ cần phải được siêu âm định kỳ vùng chậu để phát hiện những bất thường của cơ quan sinh dục (nhất là buồng trứng). Hình ảnh bất thuờng của buồng trứng kết hợp với chất đánh dấu ung thư trong máu cho giá trị chẩn đoán cao. 

Phết cổ tử cung (PAPs mear): cũng có giá trị phát hiện 10 - 30% các trường hợp UTBT. Chất CA 125 trong máu: đây là một chất đánh dấu ung thư, nó tăng nồng độ trong máu có liên quan đến UTBT. Tuy nhiên trong những ung thư khác như đại tràng, tiền liệt tuyến, phổi thì nó cũng tồn tại. 

Lysophosphatidic acid – lipid lysophosphatidic acid (LPA) trong máu có liên quan đến UTBT. LPA tăng ở 96% các bệnh nhân bị UTBT và hiện diện ở 90% khi bệnh ở giai đoạn I. 

BS.CKII. ĐẶNG MINH TRÍ

Click đọc ngay…

Tôi mới sinh con được 2 tuần, vì nhiều sữa nên tôi vắt ra để trữ lạnh cho bé dùng dần. Nhưng tôi rất lo lắng khi mấy ngày gần đây sữa tôi vắt ra lại có màu hồng như có dính máu. Xin bác sĩ tư vấn giúp. 

Hà Thị Lê (Hà Tĩnh) 

Sữa mẹ tiết ra bị vấy máu, có màu hồng (hoặc nâu, đỏ) trong những ngày đầu sau sinh thường khiến sản phụ và người thân hết sức lo lắng. Tuy nhiên, điều này không đáng lo ngại vì đây là hiện tượng xảy ra khá thường xuyên, nhất là ở những bà mẹ sinh con đầu lòng. 

Máu thường được phát hiện trong sữa mẹ vắt ra, trong miệng của bé sau khi bú mẹ hay trong chất nôn hoặc phân của trẻ. Nguyên nhân thường là do núm vú bị trầy xước, ứ máu mao mạch, vỡ mao mạch, u nhú trong ống dẫn sữa... 

Nếu bé dung nạp được sữa thì có thể yên tâm cho bé dùng sữa vừa vắt ra. Cần tiếp tục cho bé bú mẹ vì nuốt vào một lượng nhỏ máu sẽ không gây hại cho trẻ, máu sẽ theo đường tiêu hóa ra ngoài. Thời gian sẽ giúp vú và núm vú có cơ hội tự lành, trong khi mẹ vẫn duy trì cho bé bú. 

Nếu cảm thấy quá đau không thể tiếp tục cho con bú, chị có thể hút sữa trong 1-2 ngày và đợi núm vú bình phục. Chú ý phải hút sữa 8-10 lần mỗi ngày để có đủ sữa cho bé. Đi khám bác sĩ nếu chảy máu kéo dài quá 1-2 tuần. 

Bác sĩ Thu Thủy

Click đọc ngay…

Tôi 31 tuổi, 2 tháng gần đây, tôi sử dụng viên thuốc tránh thai uống hàng ngày, trong thành phần có hai hoạt chất là estrogen và progesteron. Từ khi dùng thuốc, tôi thường có cảm giác căng tức vú và cân nặng tăng 2kg. 

Xin quý báo giải thích giùm đó có phải là tác dụng phụ của thuốc tránh thai không? Khi dùng thuốc tránh thai, tôi còn phải lưu ý điều gì nữa? 

Hồ Thị Lưu (Nghệ An) 

Bác sĩ trả lời:

 

Viên thuốc tránh thai (TTT) hàng ngày phối hợp estrogen - progesteron hiện đang được sử dụng rộng rãi do hiệu quả tránh thai cao. Khi dùng thuốc, lượng hormon trong cơ thể có thay đổi. 

Các hormon trong TTT có thể gây các tác dụng phụ như: rong huyết (trong 1 - 2 chu kỳ kinh đầu), giảm khẩu vị, buồn nôn (thường hết sau 3 tháng), nhức đầu, thay đổi mức độ ham muốn và đáp ứng tình dục, viêm âm đạo, ra máu ở âm đạo, viêm đường tiết niệu, thay đổi về lượng kinh, căng ngực, tăng cân, trầm cảm, tăng nguy cơ huyết khối, đột qụy... 

Tuy nhiên, có một điều mà chị em còn băn khoăn là hầu hết khi dùng TTT do tác dụng nhẹ của hormon nam trong quá trình chuyển hóa của viên thuốc nên chị em đều bị tăng cân. Kích thước các vùng hông, đùi to ra nhiều. 

Những hormon trong viên thuốc là estrogen và progesteron thường làm tăng kích thước vú, nhưng vú sẽ lại nhỏ đi sau vài chu kỳ kinh hoặc sau khi ngừng thuốc. Viên TTT có hàm lượng hormon càng cao thì càng dễ làm tăng kích thước vú. 

Về việc tăng cân, bạn nên kiểm chứng lại tăng cân có đúng do TTT không hay do chế độ sinh hoạt hoặc ăn uống tác động làm tăng cân. Bạn nên tiếp tục dùng thuốc và theo dõi thêm. Có nhiều trường hợp chỉ tăng cân trong 1 - 2 tháng đầu dùng thuốc rồi đứng cân thì không đáng ngại. Nhưng nếu cân nặng vẫn gia tăng với quá trình dùng thuốc thì bạn nên đi khám bác sĩ ngay để được tư vấn cụ thể hoặc chuyển sang dùng biện pháp tránh thai khác. 

Một lưu ý là nếu dùng TTT thường xuyên thì bạn nên được thầy thuốc định kỳ kiểm tra huyết áp vì nguy cơ tăng huyết áp tăng lên theo tuổi và thời gian dùng thuốc. Vì thế, nếu phụ nữ mắc bệnh tăng huyết áp không nên sử dụng phương pháp tránh thai này. 

 Bạn nên tham khảo ý kiến của thầy thuốc trước khi phải dùng các loại thuốc kháng sinh hoặc vitamin C trong thời gian uống TTT vì một số kháng sinh như rifampicin, amoxillin, metronidazol, tetracyclin, isoniazid... có thể sẽ làm giảm hiệu quả của TTT. 

Còn vitamin C có thể làm ra ít máu, rải rác giữa kỳ kinh. Nếu dùng thuốc tránh thai thường xuyên nên định kỳ kiểm tra huyết áp để tránh nguy cơ xấu có thể xảy ra. 

DS. Cẩm Nhung

Click đọc ngay…

Cháu 27 tuổi, đã cưới hơn 2 năm không áp dụng biện pháp tránh thai nhưng vẫn chưa có bầu. Cháu đi khám kết quả xét nghiệm FSH là 1,8; prolactin 452mU/l, siêu âm ổ bụng bác sĩ nói bị buồng trứng đa nang. Xin hỏi đó có phải nguyên nhân gây khó có thai? Phải điều trị thế nào? 

Hoàng Tuyết Nhung (nhunghoang@gmail.com) 

Bác sĩ trả lời

 

Buồng trứng đa nang được chẩn đoán qua siêu âm (siêu âm đầu dò là chính xác nhất). Siêu âm ổ bụng có thể không phát hiện 30% các trường hợp. Buồng trứng đa nang được phát hiện ở 16-22% phụ nữ khỏe mạnh trong độ tuổi sinh đẻ. Buồng trứng đa nang cũng gặp ở 75% phụ nữ vô sinh do không rụng trứng. 

Biểu hiện buồng trứng đa nang: rối loạn kinh nguyệt (ít kinh, vô kinh), béo phì, cường androngen (rậm lông, mụn trứng cá)... Các nang noãn hiện diện trên buồng trứng là những nang ngừng phát triển, không có noãn vượt trội để tiến tới giai đoạn rụng trứng. Đó chính là nguyên nhân dẫn đến hiếm muộn. 

Theo kết quả xét nghiệm mà bạn ghi trong thư thì lượng prolactin (452mU/L) là cao, đây có thể là nguyên nhân dẫn đến tình trạng hiếm muộn của bạn. Ngoài ra, hiếm muộn còn có thể do nhiều nguyên nhân khác, có những nguyên nhân không xác định được. 

Tuy nhiên, có tới 40% nguyên nhân từ người chồng, nếu các anh bị viêm teo tinh hoàn do biến chứng quai bị hoặc giãn tĩnh mạch thừng tinh... cũng là nguyên nhân gây vô sinh. Để biết chính xác anh chị cần đi khám chuyên khoa hiếm muộn của các bệnh viên phụ sản. Tùy theo nguyên nhân gây hiếm muộn bác sĩ sẽ tư vấn cách điều trị. 

BS. Nguyễn Kim Dung

Click đọc ngay…

Tôi làm nhân viên văn phòng và mắc hội chứng ruột kích thích đã 2 năm nay. Tôi thường xuyên bị những cơn đau quặn bụng và phải đi ngoài vài lần trong ngày, rất ảnh hưởng đến công việc. Xin quý báo cho biết loại thuốc nào điều trị và có cách gì để hạn chế hội chứng ruột kích thích? Tôi xin cảm ơn. 

Vũ Hằng Nga (Nam Định) 

Bác sĩ trả lời:

 

Hội chứng ruột kích thích (HCRKT) là bệnh do rối loạn chức năng của ruột dẫn đến đau thắt ruột, đầy hơi...Trong một số trường hợp mắc HCRKT có táo bón, số khác có kèm tiêu chảy và một số thì có cả hai dấu hiệu trên. Thỉnh thoảng những người bị HCRKT có những cơn đau thắt ruột gây cảm giác muốn đi đại tiện. 

Bệnh thường có triệu chứng nổi bật tại hệ tiêu hóa. Đau bụng là triệu chứng thường gặp, người bệnh thường có cảm giác đau ở vùng hạ vị hoặc hố chậu trái, cũng có thể đau ở bên phải hoặc thượng vị, đau dọc theo khung đại tràng, đôi khi người bệnh chỉ cảm giác tức nặng, ấm ách khó chịu và đau bụng thường giảm đi sau khi đại tiện. 

Nguyên nhân của HCRKT đến nay vẫn chưa được biết đến và chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong đợt tiến triển của bệnh, một số thuốc cũng nên được dùng để điều trị triệu chứng như: 

Thuốc giảm đau (giảm co thắt đại tràng): duspataline, no-spa, spasfon... 

Thuốc điều trị táo bón: thuốc nhuận tràng (forlax, duphalac, ispaghula-microlax, psyllium, cám gạo...). 

Thuốc điều trị tiêu chảy: smecta, actapulgite, imodium, codein, diphenoxylate + atropin, loperamid... 

Thuốc điều trị sình hơi: meteospasmyl, pepsan, than hoạt... 

Thuốc an thần kinh: rotunda, seduxen, dogmatyl... 

Thuốc chống co thắt như mebeverin (uống trước bữa ăn). 

Thuốc làm tăng co bóp cũng có thể dùng như motilium-M (uống trước ăn). 

Bạn nên đi khám bệnh để được bác sĩ chỉ định dùng thuốc nào, liều lượng bao nhiêu. Bên cạnh việc dùng thuốc điều trị HCRKT, cần chú ý đến chế độ ăn nên nhiều đạm, ít mỡ và không kiêng khem quá mức. Nên chia làm nhiều bữa nhỏ, tránh ăn quá no. 

Không nên ăn các thức ăn khó tiêu, dễ sinh hơi như khoai, sắn, bánh ngọt nhiều bơ, hoa quả có nhiều đường (cam, quýt, xoài, mít...). Tránh các đồ uống nhiều đường và có gas, chất kích thích (rượu, cà phê, gia vị chua cay...), những thức ăn để lâu, bảo quản không tốt. 

Nếu có tiêu chảy tránh ăn quá nhiều thức ăn có nhiều chất xơ (rau muống, rau cải, dưa...). Giảm hoặc loại bỏ stress, tăng cường các hoạt động thể chất, tập khí công, yoga cùng với các phương pháp thư giãn... cũng góp phần đáng kể vào việc làm giảm các triệu chứng của HCRKT. 

DS. Minh Anh

Click đọc ngay…

Tôi nghe nói rất nhiều về công dụng tốt của vitamin E và cũng đã mua về dùng. Ngoài tác dụng chống lão hóa thì vitamin E còn có tác dụng nào khác? Nếu thiếu hay thừa vitamin E sẽ gây hại gì? 

Hoàng Thị Loan (Hải Phòng) 

Bác sĩ trả lời:

 

Vitamin E được dùng để điều trị và phòng thiếu vitamin E (ví dụ như chế độ ăn thiếu vitamin E, trẻ em bị xơ nang tuyến tụy hoặc kém hấp thu mỡ do teo đường dẫn mật, trẻ sơ sinh thiếu tháng rất nhẹ cân khi đẻ). 

Các dấu hiệu chính thiếu vitamin E là các biểu hiện về bệnh cơ và thần kinh như giảm phản xạ, dáng đi bất thường, giảm nhạy cảm với rung động và cảm thụ bản thân, liệt cơ mắt, yếu cơ, bệnh võng mạc nhiễm sắc tố, thiếu máu, thoái hóa sợi trục thần kinh... 

Vitamin E cũng được dùng làm thuốc chống ôxy hóa, ngăn cản sự tạo thành gốc tự do (được sử dụng kết hợp với vitamin C, A và selenium). Còn có các chỉ định khác như sẩy thai tái diễn, vô sinh, nhiễm độc thai nghén, vữa xơ động mạch, bệnh mạch vành... cũng đã được nghiên cứu nhưng chưa chứng minh được lợi ích của thuốc. 

Ngoài ra, vitamin E còn có tác dụng tăng hấp thu, dự trữ vitamin A và làm giảm một số triệu chứng của sự thừa vitamin A, làm vững bền màng tế bào đặc biệt khi dùng cùng vitamin C... 

Vitamin E có nhiều trong thực phẩm. Nguồn vitamin E giàu nhất là dầu thực vật, đặc biệt là dầu mầm lúa mì, dầu hướng dương, ngũ cốc và trứng cũng là nguồn giàu vitamin E. 

Vitamin E thường được dung nạp tốt. Tuy nhiên, nếu dùng liều cao có thể gây tiêu chảy, đau bụng, các rối loạn tiêu hóa khác và cũng có thể gây mệt mỏi, yếu. Viêm da tiếp xúc đã xảy ra sau khi bôi thuốc. 

Nếu ăn uống đa dạng các thực phẩm trên và cơ thể hấp thu bình thường sẽ không bị thiếu hụt vitamin E. Trường hợp bổ sung bằng thuốc phải có chỉ định của bác sĩ để tránh dùng thừa sẽ gây hại... 

DS. Hoàng Thu Thủy

Click đọc ngay…

Tôi 25 tuổi, sau một lần đá bóng, tôi bị ngã mạnh. Từ đó tôi bị đau vùng thắt lưng, thỉnh thoảng lại đau dữ dội, nhất là khi phải vận động nhiều. Tôi đã đi khám, chụp Xquang, siêu âm... và bác sĩ kết luận tôi bị thoát vị đĩa đệm vùng cột sống thắt lưng. Xin cho biết chữa bệnh này như thế nào? 

Nguyễn Hoàng Lê (Gia Lâm, Hà Nội) 

Bác sĩ trả lời:

 

Có nhiều nguyên nhân gây thoát vị đĩa đệm cột sống, trong đó phải kể đến các nguyên nhân hàng đầu là các chấn thương cột sống, sau đó là các tư thế xấu trong lao động. Việc điều trị thoát vị đĩa đệm tùy theo tính chất tổn thương, vị trí, biến chứng cũng như mức độ ảnh hưởng tới khả năng vận động, lao động và sinh hoạt của người bệnh mà cân nhắc tới các biện pháp điều trị bảo tồn và điều trị can thiệp phẫu thuật. 

Điều trị bảo tồn bao gồm các biện pháp như: nghỉ ngơi; vật lý trị liệu xoa bóp, tắm suối khoáng, đắp bùn; chiếu đèn hồng ngoại, sóng ngắn, điện phân, đắp dầu paraphin... Có thể dùng các biện pháp như tác động cột sống, kéo giãn cột sống trong điều trị bệnh. 

Ở một vài tuần đầu tiên, khi tổn thương thoát vị đĩa đệm còn mới chưa bị xơ hóa, việc tác động cột sống làm giãn các mâm sống và dịch chuyển phần đĩa đệm bị lồi trở lại vị trí bình thường. Kéo giãn cột sống bằng dụng cụ cũng có tác dụng tương tự, chỉ định cho lồi hoặc thoát vị đĩa đệm. 

Mặc áo nẹp cột sống có tác dụng cố định tạm thời, hạn chế các động tác lên vùng cột sống tổn thương, qua đó giảm lực tác động lên đĩa đệm. 

Biện pháp dùng thuốc bao gồm các thuốc giảm đau đơn thuần như paracetamol; giảm đau chống viêm không steroid như diclofenac, meloxicam... uống, tiêm hoặc bôi tại chỗ. Lưu ý, các thuốc trên dùng đường toàn thân có thể ảnh hưởng tới dạ dày, chức năng gan, thận... 

Các thuốc giãn cơ như mydocalm, myonal được chỉ định trong trường hợp co cứng cơ cạnh cột sống. Có thể bổ sung các thuốc bổ thần kinh như vitamin B1, B6, B12; các thuốc giảm đau thần kinh như neurontin. 

Nhìn chung không có chỉ định dùng thuốc giảm đau chống viêm loại steroid như prednisolon, dexamethason... đường toàn thân vì có nhiều tác dụng phụ. 

Đối với đau thần kinh tọa do thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng, có thể áp dụng biện pháp dùng thuốc tại chỗ là tiêm ngoài màng cứng bằng hydrocortison với liệu trình mỗi đợt 3 mũi, mỗi mũi cách nhau 3-7 ngày cũng cho hiệu quả giảm đau khá tốt. Tuy nhiên việc tiêm ngoài màng cứng phải được thực hiện tại cơ sở chuyên khoa khớp có kinh nghiệm, trong điều kiện tuyệt đối vô khuẩn. 

Gần đây người ta bắt đầu sử dụng tia laser, sóng radio qua da để điều trị đau do thoát vị đĩa đệm. Đây là các phương pháp an toàn, tuy nhiên chỉ có hiệu quả khi chỉ định trong những trường hợp nhẹ, nhân nhầy mới chỉ lồi vào ống sống và không có các tổn thương kèm theo như gai xương, xẹp trượt đốt sống, hay phối hợp dày dây chằng vàng. 

Phương pháp phẫu thuật ngoại khoa được chỉ định trong các trường hợp sau: thoát vị đĩa đệm gây hội chứng đuôi ngựa (biểu hiện bí đại tiểu tiện, mất cảm giác đau xung quanh hậu môn và bộ phận sinh dục); có liệt chi; đau quá mức, các thuốc giảm đau không hoặc rất ít tác dụng; sau khoảng 6 tháng áp dụng các biện pháp điều trị nội khoa không có kết quả. 

ThS. Bùi Hải Bình

Click đọc ngay…